วัฒนธรรมการล้อเลียนการเมืองอาวุธลับทางการเมืองผ่านตัวการ์ตูนล้อเลียนทางการเมือง

Catoon Thai

การ์ตูนการเมืองในประเทศไทย เริ่มต้นมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2465 โดยจัดเป็นยุคแรกของการ์ตูนล้อเลียนการเมืองในประเทศไทย ซึ่งมีการตีพิมพ์พร้อมการสร้างสรรค์บทความวิจารณ์การเมืองในหนังสือพิมพ์ไทย และมีการเขียนขึ้นมาเพื่อใช้ในการอธิบายแนวคิดของผู้วาด ซึ่งเป็นวิธีสื่อสารทางการเมือง อีกทั้งยังเป็นการแสวงหาความรู้ความเข้าใจ เกี่ยวกับปัญหาทางการเมือง , เศรษฐกิจ , สังคม , วัฒนธรรม รวมทั้งเป็นการตีแผ่ความขัดแย้งระหว่างชนชั้นผู้ปกครองกับปัญญาชน ผ่านภาพล้อการ์ตูนการเมือง อีกด้วย

ภาพล้อบุคคล การเมืองในสมัยรัชกาลที่ 5

‘การ์ตูนล้อเลียนบุคคล’ ปรากฏขึ้นมาเป็นครั้งแรกในช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 19 ซึ่งถือกำเนิดในทวีปยุโรป ในอดีตมีภาพการเสด็จประพาสยุโรปในสมัยรัชกาลที่ 5 รวมอยู่ด้วย โดยภาพล้อเลียนอันมีชื่อเสียงโด่งดังมากที่สุดวาดในประเทศฝรั่งเศส คือ ภาพการพบกันระหว่างรัชกาลที่ 5 กับ ประธานาธิบดีของฝรั่งเศส นาย Felix Faure ถึงภาพทั้งหมดจะถูกเผยแพร่ในช่วงระยะเวลาอันสั้น แต่ก็ยังทำให้คนไทยรุ่นหลังรู้สึกตื่นเต้นมากที่ได้ชม เพราะดูแปลกตา ไปจากรูปถ่ายของพระองค์อื่นๆ

การ์ตูนล้อการเมือง

‘การ์ตูนล้อการเมือง’ คือ ภาพการ์ตูนที่ลงใน หนังสือพิมพ์ หรือ นิตยสาร เป็นต้น มีจุดประสงค์ในการล้อเลียน , วิจารณ์สังคม , เศรษฐกิจและการเมือง อีกทั้งยังจุดประสงค์เพื่อสร้างความสนุกสนานและความตลกขบขัน ซึ่งในบางครั้งอาจสอดแทรกถึงการแก้ปัญหาจากทัศนะของผู้เขียนก็ได้ โดยการ์ตูนล้อการเมือง จะมีคำพูดของตัวละครหรือไม่มีก็ได้ แต่ถ้าไม่มีจะเรียกว่าการ์ตูนใบ้ ให้ผู้อ่านได้ตีความจากการกระทำของตัวละครกันเอาเอง

จุดเริ่มต้นของการ์ตูนล้อการเมือง

เกิดขึ้นครั้งแรก ณ ประเทศอังกฤษ โดยชาวอังกฤษนาม James Gillray เขาได้เขียนภาพล้อเลียน ชนชั้นสูงแห่งประเทศอังกฤษ รวมทั้งการทำงานของรัฐบาล ทำให้ประชาชนได้ผ่อนคลายความตึงเครียดจากภาวะสงครามในขณะนั้น

การ์ตูนล้อการเมืองในประเทศไทย

การ์ตูนล้อการเมืองในประเทศของเราถือกำเนิดขึ้นมาพร้อมกับการ์ตูนทั่วไป โดยเฉพาะในสมัยรัชกาลที่ 6 อันเป็นยุคที่สื่อสิ่งพิมพ์และประชาธิปไตยเฟื่องฟูมาก

นักเขียนการ์ตูนล้อการเมืองคนแรกของประเทศไทย คือ ขุนปฏิภาคพิมพ์ลิขิต โดยท่านได้เดินทางไปศึกษาวิชาศิลปะการวาดภาพที่ยุโรป พร้อมทำวิชาความรู้กลับมายังบ้านเกิด พร้อมสร้างสรรค์ผลงานจนเลื่องลือ เมื่อเวลาเดินทางมาถึงรัชกาลที่ 7 วงการการ์ตูนเริ่มเงียบลง เพราะเกิดสงครามโลกครั้งที่ 2 กระดาษพิมพ์ร่อยหรอ จนกระทั่งมาถึงยุคเปลี่ยนแปลงการปกครอง ปี พ.ศ. 2475 วงการการ์ตูนกลับมาผงาดขึ้นอีกครั้ง และเสรีภาพแสดงความคิดเห็นทางการเมืองกว้างขึ้น หากแต่ถึงกระนั้นก็ตามด้วยความคึกคะนอง จึงมีการ์ตูนวาดล้อเลียนจนเกินขอบเขต ทำให้มีกฎหมายออกมาควบคุม